बालमूर्तिकारचिमुकल्या हातांनी साकारतायत बाप्पा

योगेश ...

बालमूर्तिकारचिमुकल्या हातांनी साकारतायत बाप्पा

मुंबई : बारा दिवस भक्तांच्या घरचा पाहुणचार घेऊन गणपतीबाप्पा गावाला गेले असले, तरी लहानग्यांच्या हातातून ते पुन्हा आकार घेऊ लागले आहेत. चर्नी रोडमधील जवाहर बालभवनात शाडूच्या मातीतून आपल्या आवडत्या बाप्पाची मूर्ती चिमुकले हात साकारत आहेत. मूर्ती घडविण्याची त्यांची धडपड पाहिली, की मुलांतील कलागुणांना वाव दिल्यास त्यांची अभिरुची जाणून घेणे अवघड गोष्ट नसल्याची प्रचीती येते.सुट्टीच्या दिवसांत बालभवन लहान मुलांनी अक्षरश: गजबजून जाते. चित्रे काढण्यात दंग असलेले, संगीत शिकण्यात रमलेले वा शिल्पकलेत गढून गेले विद्यार्थी आपणास या ठिकाणी पाहावयास मिळतात. गणेशोत्सवाची धामधूम नुकतीच संपली असल्याने सध्या या उत्सवाचे रंग विद्यार्थ्यांच्या कलेत दिसत आहेत. विशेष म्हणजे, "लालबागचा राजा', "गिरगावचा राजा', "खेतवाडीचा गणपती', "गणेश गल्लीचा राजा' आदी मुंबईतील प्रसिद्ध गणपती लहानग्यांच्या हाताने शाडूच्या मातीतून आकार घेत असल्याचे पाहावयास मिळत आहेत. लहान मूल म्हणजे मातीचा गोळा... त्याला घडवावे तसे ते घडत जाते असे म्हणतात; मात्र बालभवनात येणारी मुले स्वत: घडता घडता मातीच्या गोळ्याला आपल्या मनातील आकार देण्याचा करीत असलेला प्रयत्न कौतुकास्पदच म्हणायला हवा. हातात असलेला मातीचा गोळा शेकडो वेळा तोडून त्यातून आपल्या मनाजोगी मूर्ती बनविण्याचा मुलांचा खटाटोप पाहता भावी शिल्पकार यातून निर्माण होतील याची शाश्‍वती येते.पेडर रोड, वाळकेश्‍वर आदींसारख्या उच्चभ्रू वसाहतींतील मुलांसह ठाणे, रायगड जिल्ह्यांतील ग्रामीण भागांतील मुले बालभवनात मूर्ती बनविण्याच्या ओढीने एकमेकांत मिसळून जात आहेत. त्यांच्या हाता-पायांना, गालांना आणि कपड्यांना लागत असलेल्या शाडूच्या मातीने अवघा रंग एक होऊन जात आहे.शनिवार आणि रविवार असे वर्षभर "बालभवना'त प्रशिक्षण वर्ग घेतले जातात. दीर्घ सुट्टीच्या कालावधीत दिवसभर विद्यार्थ्यांना कलेबाबत प्रशिक्षण देण्यात येते.गणेशोत्सवादरम्यानच्या काळात आपल्या कुटुंबीयांसोबत पाहिलेले गणपती साकारण्याचा प्रयत्न मुले "बालभवना'त करीत आहेत. आम्ही त्यांना जुजबी मार्गदर्शन करतो. शिकवण्यापेक्षा त्यांना जे करता येते ते करू देण्यासाठी आम्ही त्यांना प्रोत्साहित करतो, अशी माहिती शिल्पकला निदेशक एस. आर. पाठारे यांनी दिली. अभिरुची जाणण्याचा प्रयत्नपालकांना आपल्या मुलाने डॉक्‍टर-इंजिनियर वा चित्रकार व्हावे असे वाटत असले, तरी या ठिकाणी आलेला मुलगा सर्वात जास्त वेळ कोणत्या कलेसाठी घालवितो, यावरून त्याची अभिरुची जाणण्याचा प्रयत्न केला जातो आणि त्यांच्या पालकांना त्याबाबत माहिती दिली जाते, असे कार्यक्रम अधिकारी प्रतिभा थरवळ यांनी सांगितले. 4 ते 16 वयोगटातील मुलांसाठी 22 रुपये एवढे नाममात्र वार्षिक प्रवेश शुल्क आकारण्यात येत असल्याचेही त्या म्हणाल्या.